18 Ağustos 1994’ten Bu Yana Kayıp Mustafa Mehmet Günkan’ın Akıbeti 32 Yıldır Açıklanmadı

Cumartesi Anneleri  gözaltında kaybedilenlerin akıbetinin açıklanması ve sorumluların yargılanması talebiyle sürdürdükleri eylemlerinin 1117. haftasında Galatasaray Meydanı’na erişimi engelleyen polis bariyerlerinin önünden açıklama yaptı.

Bu haftanın dosyasında, 1994 yılında Diyarbakır’ın Hani ilçesine bağlı Akçayurt köyünün muhtarı olan Mustafa Mehmet Günkan vardı.

Açıklamada, Günkan’ın kaybedilmesinin üzerinden 32 yıl geçmesine rağmen akıbetinin hâlâ ortaya çıkarılmadığı belirtilerek, “Mustafa Mehmet Günkan nerede?” diye soruldu.

Akçayurt’un boşaltılmasının ardından Ankara’ya gitti

Aktarılan bilgilere göre, 13 Haziran 1994’te Akçayurt köyü yakınlarında yaşanan çatışmanın ardından jandarma tarafından köye operasyon düzenlendi ve köy zorla boşaltıldı.

Akçayurt ve çevredeki köylerde yaşayan yüzlerce kişi, Topçular Jandarma Karakolu yakınında oluşturulan bir alana götürüldü. Mustafa Mehmet Günkan da burada yaklaşık bir hafta tutulan köylüler arasındaydı.

Cumartesi Anneleri/İnsanları’nın açıklamasına göre Günkan, serbest bırakıldığında ağır işkenceye maruz kalmıştı. Yaşadıklarının ardından Ankara’ya giden Günkan, hükümet yetkilileri nezdinde girişimlerde bulundu, İnsan Hakları Derneği’ne başvurdu ve bir televizyon kanalında yaşadıklarını anlattı.

3 Ağustos 1994 tarihli Turkish Daily News haberinde Günkan’ın, köyünün yakıldığını, Topçular Jandarma Karakolu’nda işkence gördüğünü ve kaburgalarının kırıldığını söylediği aktarıldı. Haberde Günkan’ın, köyünden yüzlerce kişinin Adana, Diyarbakır ve çevredeki yerleşimlere gitmek zorunda kaldığını ve ekinlerin yakıldığını anlattığı da yer aldı.

Günkan’ın Ankara’ya gitme gerekçesini ise hükümetten yardım istemek olarak açıkladığı belirtildi.

Son kez Topçular Jandarma Karakolu’nda görüldü

Ankara’dan dönen Günkan, köylülerin Akçayurt’a yeniden dönebilmesi için girişimlerini sürdürdü. Bu kapsamda Topçular Jandarma Karakolu’na da başvurdu.

Cumartesi Annelerinin aktardığına göre, 18 Ağustos 1994 günü askerler Günkan’a “Hakan Astsubay” tarafından Topçular Jandarma Karakolu’na çağrıldığını bildirdi.

Günkan bunun üzerine karakola gitti.

Bir süre sonra karakol binasından çıkarıldığı ve askeri bir helikoptere bindirildiği belirtildi.

Bu, Mustafa Mehmet Günkan’ın görüldüğü son an olarak kayıtlara geçti.

18 Ağustos 1994’ten sonra kendisinden bir daha haber alınamadı.

Aile çok sayıda kuruma başvurdu

Günkan’ın ailesi, kaybolmasının ardından akıbetinin belirlenmesi için yıllar boyunca resmi makamlara başvurdu.

Ailenin başvurduğu kurumlar arasında Hani Kaymakamlığı, İlçe Jandarma Komutanlığı, Devlet Güvenlik Mahkemesi, Başbakanlık, İçişleri Bakanlığı, Dışişleri Bakanlığı, Cumhurbaşkanlığı ve Genelkurmay Başkanlığı yer aldı.

Dosya uluslararası insan hakları kuruluşlarının da gündemine girdi.

Uluslararası Af Örgütü, 21 Eylül 1994 tarihinde Mustafa Mehmet Günkan hakkında bir Acil Eylem Çağrısı yayımladı.

Örgüt, Günkan’ın güvenliğine ilişkin endişesini dile getirerek dönemin Jandarma Genel Komutanı Aydın İlter, İçişleri Bakanı Nahit Menteşe ve İnsan Haklarından Sorumlu Devlet Bakanı Azimet Köylüoğlu’ndan Günkan’ın bulunduğu yerin tespit edilmesi için acil önlem alınmasını istedi. Ayrıca yürütülecek soruşturmanın sonuçları konusunda bilgi talep etti.

“Etkin bir adli süreç işletilmedi”

Cumartesi Anneleri/İnsanları, aile tarafından yapılan başvurulara, tanıklıklara ve uluslararası çağrılara rağmen Günkan’ın akıbetinin ortaya çıkarılmasına ve sorumluların tespit edilmesine yönelik etkin bir adli sürecin işletilmediğini belirtti.

Açıklamada, Günkan dosyasının yalnızca 1990’lı yıllarda yaşanan ağır insan hakları ihlallerinin değil, aynı zamanda inkâr ve cezasızlık sorununun da örneklerinden biri olduğu vurgulandı.

“1117 haftadır kayıplarımızın hikâyelerini anlatırken yalnızca geçmişte yaşanan ağır hukuksuzlukları hatırlatmıyoruz” denilen açıklamada şu ifadeler kullanıldı.

“Aynı zamanda inkârın bu topraklarda nasıl kökleştiğini, cezasızlığın nasıl bir devlet politikasına dönüştüğünü de anlatıyoruz. Çünkü biliyoruz ki inkâr ve cezasızlık geçmişte kalmış bir mesele değildir. Bugünümüzü de zehirlemeye devam ediyor; hukukla, adaletle ve demokrasiyle aramıza kalın duvarlar örüyor.”

32 yıl sonra aynı soru Mustafa Mehmet Günkan nerede?

Cumartesi Anneleri/İnsanları, Mustafa Mehmet Günkan’ın akıbetinin ortaya çıkarılmasını, kaybedilmesinde sorumluluğu bulunanların belirlenmesini ve yargı önüne çıkarılmasını talep etti.

Aradan geçen 32 yıla rağmen Günkan’ın akıbetinin karanlıkta bırakıldığını belirten grup, adalet talebinden vazgeçmeyeceklerini vurguladı.

“Kaç yıl geçerse geçsin; Mustafa Mehmet Günkan için, tüm kayıplarımız için, adalet istemekten, devletin hukuk normları içinde hareket etmek zorunda olduğunu hatırlatmaktan vazgeçmeyeceğiz.”

Cumartesi Anneleri/İnsanları’nın 1117. haftada Galatasaray Meydanı’ndan yönelttiği soru, 18 Ağustos 1994’ten bu yana yanıt bekliyor.

Mustafa Mehmet Günkan Nerede?