VATAN DİYEREK ÜLKEYİ SOYUP SOĞANA ÇEVİRMEK
Toplumumuzda bir deyim vardır: “Soyup soğana çevirmek.” Bir insanın elindeki her şeyi almak, onu yoksulluğa ve çaresizliğe sürüklemek anlamına gelir. Türkiye’de siyasetin çıkar ilişkileriyle iç içe geçmiş yapısına baktığımızda, bu deyim bir halk sözünün ötesine geçerek ağır bir düzen eleştirisine dönüşüyor
İktidarlar değişiyor, kadrolar yenileniyor, sloganlar farklılaşıyor. Ancak kamu kaynaklarını bir ayrıcalık alanı olarak gören anlayış varlığını sürdürüyor. “Benim memurum işini bilir” diye özetlenen zihniyet, bugün “Benim vekilim, benim belediye başkanım, benim çevrem işini bilir” anlayışıyla devam ediyor. Buradaki “işini bilmek”, topluma hizmet etmenin değil, bulunduğu makamdan kendisine ve yakınlarına kazanç sağlamanın ifadesine dönüşüyor.
Oysa kamu görevi, toplum adına üstlenilmiş bir sorumluluktur. Bir belediyenin bütçesi, bir partinin kasası değildir. Halkın vergileriyle oluşan kaynaklar, seçilmiş kişilerin ve onların çevresinin servet edinme aracı olamaz. Bu kaynaklarda işçinin alın teri, emeklinin geçim mücadelesi, çocuğun eğitim hakkı ve hastanın tedavi ihtiyacı vardır. Kamu kaynağını kişisel çıkara dönüştürmek, insanların hayatından ve geleceğinden pay almaktır.
Belediyeler, kentlerin ortak ihtiyaçlarını karşılaması gereken kurumlardır. İhale, arsa, imar ve istihdam kararları çıkar ağlarının denetimine girdiğinde ise halkın kurumu, belirli çevrelerin kazanç kapısına dönüşür. Böyle bir ortamda adaylık da toplumsal sorumluluk üstlenmekten uzaklaşarak ekonomik fırsat elde etmenin basamağı hâline gelir. Partilerin etrafında dönüp duran bazı insanların hesabı, “Topluma ne katabilirim?” sorusundan çok, “Nereden aday olursam kendime alan açabilirim?” düşüncesine dayanır.
Bu düzenin gerçek yüzünü görmek için nutuklardan önce hesaplara bakmak gerekir. Bir milletvekilinin ya da belediye başkanının göreve başladığı günkü mal varlığıyla yıllar sonraki mal varlığı karşılaştırılmalıdır. Gelirleri, ortaklıkları, yakın çevresiyle kurduğu ekonomik ilişkiler ve kamu kararlarından kimlerin yararlandığı şeffaf biçimde incelenmelidir. Mal varlığındaki artış tek başına suçun kanıtı değildir; ancak kaynağının açıklanması, halka karşı sorumluluğun gereğidir.
Partiden partiye geçişleri de bu çerçevede sorgulamak gerekiyor. Bir siyasi tercih değişikliği düşünsel gerekçelerle açıklanabilir. Fakat ilkeler geri plana düşerken makam, koruma ve ekonomik imkânlar öne çıkıyorsa, ortada seçmenin hesabını sorması gereken bir çıkar ilişkisi vardır. Halkın oyuyla kazanılan yetki, kişisel geleceği güvenceye almak için kullanılabilecek bir pazarlık aracı değildir.
Bu tablonun en ağır çelişkisi, bütün bunların “vatan, millet, bayrak” söylemiyle örtülmesidir. Vatanı savunduğunu söyleyenlerin kararları; toprağın, suyun, ormanın, madenlerin ve kamu işletmelerinin kimlerin yararına kullanıldığı üzerinden değerlendirilmelidir. Bir ülkenin zenginlikleri dar sermaye çevrelerinin kazancına dönüşürken halk yoksullaşıyorsa, vatanseverlik söyleminin inandırıcılığı da sorgulanır.
Çünkü vatan, üzerinde yaşayan insanların hayatıyla anlam kazanır. İşçinin emeği, köylünün toprağı, çocuğun geleceği ve yaşlının onurlu yaşam hakkı, vatanın somut karşılığıdır. Bunları korumayan bir siyaset, ne kadar yüksek sesle konuşursa konuşsun, topluma karşı sorumluluğunu yerine getirmiş olmaz.
Demokratik haklar, eşitlik ve özgürlük için mücadele eden insanlar ağır bedeller öderken, kamu gücünü kişisel kazanca çevirenlerin itibarlı ve dokunulmaz kalması, adalet duygusunu yaralıyor. Bu nedenle demokratik mücadele, sandığın yanında bütçeyi, ihaleyi, serveti ve kamu kaynaklarının kullanımını da halkın denetimine açmayı hedeflemelidir.
Halkın yoksullaşması pahasına büyüyen servetler sorgulanmadan adalet kurulamaz. Ülkesini sevenin sorumluluğu, o ülkenin zenginliklerini ve insanlarının geleceğini korumaktır.


